Ὁ Ὅσιος συνοδευόμενος ἀπό δώδεκα μαθητές του, ἀναχώρησε γιά πάντα ἀπό τήν ἀγαπημένη του πατρίδα καί ἐγκαταστάθηκε σέ μία μικρή νῆσο, καλουμένη Ἰόνα, κοντά στίς ἀκτές τῆς Σκωτίας. Μέ τήν παρουσία του, τό ἄγνωστο αὐτό νησί κατέστη περίφημο καί θεωρεῖται μέχρι σήμερα ἁγία νῆσος. Ἐκεί ἵδρυσε περιώνυμη μονή μέ ἑκατοντάδες μοναχῶν, πού ἀγωνίζονταν νά εὐαρεστήσουν τόν Θεό μέ τήν ἄσκησή τους. Ἐπί πλέον ἡ μονή αὐτή ἔγινε τό σπουδαιότερο ἴσως ἐκκλησιαστικό κέντρο καί διδακτήριο κληρικῶν καί ἱεραποστόλων τῆς Κελτικῆς Ἐκκλησίας. Ἀπό ἐκεῖ ὁρμώμενοι ὁ Ὅσιος Κολούμπα καί οἱ μαθητές του ἐκήρυξαν τό Εὐαγγέλιο στή Σκωτία. Κατά τήν παράδοση, ὁ ἀκάματος αὐτός ἐργάτης τοῦ Εὐαγγελίου τοῦ Χριστοῦ, ἵδρυσε στή Σκωτία καί Βόρεια Ἀγγλία περί τίς ἑκατό μονές, πιθανότερο ὅμως εἶναι ὅτι μερικές ἀπό αὐτές ἱδρύθηκαν ἀπό τούς μαθητές του.
Ὁ Ὅσιος Κολούμπα ἐκοιμήθηκε μέ εἰρήνη κάποιο Σάββατο ἢ Κυριακή πρός τήν 9η Ἰουνίου τοῦ 597 μ.Χ. Τήν προηγούμενη ἡμέρα, κατά μία ὡραία παράδοση, τό γέρικο λευκό ἄλογό του, τοῦ ὁποίου ἐπέβαινε ἐπί πολλά χρόνια κατά τίς ἀτέλειωτες ἱεραποστολικές περιοδεῖες του, ἦλθε μέ δάκρυα καί ἀπέθεσε τήν κεφαλή του ἐπί τοῦ στήθους τοῦ Ὁσίου. Ὅταν τήν ἑπόμενη ἡμέρα, ἐνωρίς τό πρωΐ, οἱ μοναχοί ἐσηκώθηκαν γιά τόν Ὄρθρο, εἶδαν τό ναό ἀπαστράπτοντα ἀπό οὐράνιο φῶς καί εἰσελθόντες εὑρῆκαν τόν κοιμηθέντα πνευματικό τους πατέρα νά προσεύχεται ἐνώπιον τοῦ θυσιαστηρίου.

Πηγή: http://www.synaxarion.gr/gr/index.aspx